Īrān (Qājār, Dawrah-i Avval)
- Iʻtimād al-Salṭanah (Ṣanīʻ al-Dawlah), Muḥammad Ḥasan Khān (1843-1896) [محمد حسن خان اعتمادالسلطنه (صنیع الدوله)] (Manager)
📦 Master Archive Collection
Get all available issues for this serial in one discounted bundle.
| Year | Issue Title | Issue Count | Pages | Price | |
|---|---|---|---|---|---|
1288 |
No. 1-78 | 78 | 312 | Price range: £16.58 through £51.50 | See Pricing & Purchase → |
|
1289 |
No. 79-149 | 71 | 284 | Price range: £16.58 through £51.50 | See Pricing & Purchase → |
|
1290 |
No. 150-209 | 60 | 240 | Price range: £16.00 through £50.00 | See Pricing & Purchase → |
|
1291 |
No. 210-244 | 35 | 140 | Price range: £16.58 through £49.00 | See Pricing & Purchase → |
|
1292 |
No. 245-275 | 31 | 126 | Price range: £16.58 through £49.00 | See Pricing & Purchase → |
|
1293 |
No. 276-307 | 32 | 127 | Price range: £16.58 through £49.00 | See Pricing & Purchase → |
|
1294 |
No. 308-341 | 34 | 137 | Price range: £16.58 through £49.00 | See Pricing & Purchase → |
|
1295 |
No. 342-374 | 33 | 132 | Price range: £16.58 through £49.00 | See Pricing & Purchase → |
|
1296 |
No. 375-403 | 29 | 116 | Price range: £16.58 through £49.00 | See Pricing & Purchase → |
|
1297 |
No. 404-438 | 35 | 151 | Price range: £16.58 through £49.00 | See Pricing & Purchase → |
|
1298 |
No. 439-471 | 33 | 132 | Price range: £16.58 through £49.00 | See Pricing & Purchase → |
|
1299 |
No. 472-502 | 31 | 126 | Price range: £16.58 through £49.00 | See Pricing & Purchase → |
|
1300 |
No. 503-528 | 26 | 108 | Price range: £16.15 through £47.50 | See Pricing & Purchase → |
|
1301 |
No. 529-556 | 28 | 122 | Price range: £16.15 through £47.50 | See Pricing & Purchase → |
|
1302 |
No. 557-583 | 27 | 108 | Price range: £16.15 through £47.50 | See Pricing & Purchase → |
|
1303 |
No. 584-610 | 27 | 109 | Price range: £16.15 through £47.50 | See Pricing & Purchase → |
|
1304 |
No. 611-636 | 26 | 104 | Price range: £16.15 through £47.50 | See Pricing & Purchase → |
|
1305 |
No. 637-664 | 28 | 120 | Price range: £16.15 through £47.50 | See Pricing & Purchase → |
|
1306 |
No. 665-693 | 29 | 116 | Price range: £16.58 through £49.00 | See Pricing & Purchase → |
|
1307 |
No. 694-725 | 32 | 127 | Price range: £16.58 through £49.00 | See Pricing & Purchase → |
|
1308 |
No. 726-752 | 27 | 108 | Price range: £16.15 through £47.50 | See Pricing & Purchase → |
|
1309 |
No. 753-777 | 25 | 101 | Price range: £16.15 through £47.50 | See Pricing & Purchase → |
|
1310 |
No. 778-803 | 26 | 100 | Price range: £16.15 through £47.50 | See Pricing & Purchase → |
|
1311 |
No. 804-831 | 28 | 111 | Price range: £16.15 through £47.50 | See Pricing & Purchase → |
|
1312 |
No. 832-858 | 27 | 108 | Price range: £16.15 through £47.50 | See Pricing & Purchase → |
|
1313 |
No. 859-885 | 27 | 116 | Price range: £16.15 through £47.50 | See Pricing & Purchase → |
|
1314 |
No. 886-913 | 28 | 119 | Price range: £16.15 through £47.50 | See Pricing & Purchase → |
|
1315 |
No. 914-935 | 22 | 87 | Price range: £16.15 through £47.50 | See Pricing & Purchase → |
|
1316 |
No. 936-957 | 22 | 84 | Price range: £16.15 through £47.50 | See Pricing & Purchase → |
|
1317 |
No. 958-975 | 18 | 74 | Price range: £15.73 through £46.50 | See Pricing & Purchase → |
|
1318 |
No. 976-992 | 17 | 68 | Price range: £15.73 through £46.50 | See Pricing & Purchase → |
|
1319 |
No. 993-1012 | 20 | 79 | Price range: £16.15 through £47.50 | See Pricing & Purchase → |
|
1320 |
No. 1013-1032 | 20 | 80 | Price range: £16.15 through £47.50 | See Pricing & Purchase → |
The renowned newspaper “Īrān” stands as a monumental achievement in the history of Persian journalism, first appearing in Tihrān on the 11th of Muḥarram 1288 AH. Following a royal decree by Nāṣir al-Dīn Shāh Qājār mandating the closure of earlier court-affiliated publications—such as Dawlat-i ʻAlīyah-i Īrān—the administration of the press was entrusted to Muḥammad Ḥasan Khān Iʻtimād al-Salṭanah. Under his stewardship, “Īrān” emerged as the preeminent voice of the government, fully funded by state resources while generating revenue solely through public subscriptions. This pioneering publication distinguished itself through comprehensive coverage of court news, royal decrees, and international telegraphic reports, as well as its remarkable technical evolution. Initially produced using traditional lithography, the newspaper boldly transitioned to lead type printing with its 217th issue, becoming the first periodical in Īrān to experiment with movable type. Featuring the iconic Lion and Sun emblem upon its masthead, “Īrān” chronicled the socio-political landscape of Qajar society with unparalleled authority. With a dedicated editorial team that included writer Muḥammad Ḥusayn Adīb and illustrator Mīrzā Abū Turāb, Iʻtimād al-Salṭanah published an impressive 877 issues before his passing in 1313 AH, leaving behind a profound legacy that continued to shape the intellectual discourse of the nation for decades to come.
روزنامه ایران ۱۱ محرم ۱۲۸۸ یک ماه پس از صدور دستور ناصرالدین شاه قاجار مبنی بر تعطیلی کلیه روزنامههای ماهانه وابسته به دربار، منتشر شد. اداره روزنامهها که تا قبل از این بر عهده علیقلی اعتضاد السلطنه بود با دستور شاه به محمد حسن خان اعتمادالسلطنه (صنیع الدوله) منتقل شد و روزنامههای علمیه دولت علیه، دولت علیه ایران، ملتی و ملت سنیه ایران تعطیل گردید و به جای آن روزنامه «ایران» منتشر شد. روزنامه فاقد مشخصات دست اندرکاران چاپ میباشد. اما با توجه به نوشته اکثر منابع، که امضای محمد حسن خان را در پای بسیاری از اعلانهای روزنامه دیدهاند، ناشر و مدیر آن را اعتماد السطنه دانستهاند. صدرهاشمی در جلد اول تاریخ جراید و مجلات ایران اعضای روزنامه را میرزا علیخان نایینی، محمد حسین ادیب (ذکاءالملک) نویسندگان روزنامه، میرزا ابوتراب نقاش مخصوص، میرزا سید احمد کاتب روزنامه، حبیب الله استاد مخصوص طبع، ملاغلامحسین مذهب و استاد محمد حسین صحاف روزنامه بودهاند. دکتر ناصرالدین پروین در کتاب روزنامه و روزنامهنگاری ایرانیان و دیگر پارسینویسان، نائینی را سردبیر روزنامه معرفی کرده است.
تصویر شیرو خورشید (علامت رسمی کشور در زمان انتشار) در رأس صفحه و ذیل آن نام روزنامه در بین دو شاخه گندم سرلوحه روزنامه «ایران» را شکل می دهد که سمت راست آن تاریخ انتشار، قیمت و مبلغ اشتراک و سمت چپ آن تاریخ میلادی، محل اداره روزنامه و قیمت چاپ اعلان درج شده است. شیر و خورشید تا شماره ۴۴ بر بالای روزنامه حک میشده است و پس از آن مرتب سرلوحه دچار تغییراتی شده است. این روزنامه دولتی تمام هزینهها را از محل وجوهات دولتی تامین کرده و تنها هزینه اشتراک را از خوانندگان میگرفته است.
روزنامه «ایران» در قطع بزرگ با چاپ سنگی منتشر میشده البته از شماره ۲۱۷ چاپ سربی شده که نخستین روزنامه ایرانی است که چاپ حروفی را تجربه میکند و بعد از مدتی به دلیل شکسته شدن دستگاه چاپ حروفی مجدد با چاپ سنگی منتشر گردید. ابتدا هفته ای ۳ شماره و بعد از مدتی ۲ شماره در هفته از آن چاپ میشده است. اخبار رسمی داخلی شامل اخبار دربار، فرامین و دستورات شاه ، اخبار وزارتخانه ها، اخبار خارجه و اخبار تلگرافی مطالب روزنامه را تشکیل داده است. این روز نامه در پاورقیهای خود داستان و یا ترجمه کتابهای خارجی را چاپ میکرده است.
محمد حسن خان به دلیل تلاش و جدیتی که در چاپ روزنامه داشت در ربیع الثانی ۱۲۸۸ قمری ملقب به صنیع الدوله گردید. وی تا زمان مرگ همزمان با اداره این روزنامه، مسئولیت وزارت انطباعات را نیز به عهده داشته و ناصرالدین شاه نیز خشنودی خود را از نحوه مدیریت صنیع الدوله چندباری بروز میدهد. از جمله در شماره ۸۴ سال دوم دستخط شاه در تمجید از وی چاپ شده است. اعتماد السلطنه در ۱۸ شوال ۱۳۱۳ قمری به دلیل سکته درگذشت. پس از او که ۸۷۷ شماره روزنامه را منتشر کرد، برادر زاده اش محمد باقر خان ادیب الملک جانشینش شد.
روزنامه ایران تا سال ۱۳۲۰ قمری چاپ شده تا اینکه در سال ۱۳۲۱ میرزا محمد ندیم باشی که اداره جراید را به عهده داشت نام آن را به «ایران سلطانی» تغییر داد.