Downloadable Periodical Collection

Rūznāmah-ʼi Chihrahʹnamā, Qāhirah (Qājār, Pahlavī I & II)

روزنامه چهره‌نما، قاهره (قاجار، پهلوی اول و دوم)

Years: 1323 – 1375 H.Q.
Era: Pahlavī I, Pahlavī II, Qājār
Pub Place: Cairo
Language: Persian

Īrānī (Muʼaddib al-Sulṭān), ʻAbd al-Muḥammad (Manager)
Muʼaddabzādah, Manūchihr (Manager)

Dewey Number: 079.55
Subjects:
Iranians > Egypt > History > 20th century
Persian newspapers > Egypt > Cairo

Permalink: https://opars.com/c/s66277

📦 Master Archive Collection

39 years·395 issues·8,842 pages

Get all available issues for this serial in one discounted bundle.

See Pricing & Purchase →

Year	Issue Title	Issue Count	Pages	Price
1323	Vol. 41, No. 1-4	4	80	Price range: £17.00 through £42.50	See Pricing & Purchase →
1324	Vol. 42, No. 1-12	12	237	Price range: £18.00 through £45.00	See Pricing & Purchase →
1326	Vol. 44, No. 1-8, 10, 12	10	221	Price range: £18.00 through £45.00	See Pricing & Purchase →
1327	Vol. 45, No. 2, 6-7, 9, 11	5	107	Price range: £17.00 through £42.50	See Pricing & Purchase →
1328	Vol. 46, No. 1-3, 6-12	10	200	Price range: £18.00 through £45.00	See Pricing & Purchase →
1329	Vol. 47, No. 1-2, 4-5, 7-10	8	157	Price range: £17.50 through £44.00	See Pricing & Purchase →
1330	Vol. 48, No. 1-10	10	194	Price range: £18.00 through £45.00	See Pricing & Purchase →
1331	Vol. 49, No. 1-10	10	199	Price range: £18.00 through £45.00	See Pricing & Purchase →
1332	Vol. 50, No. 1-2, 4-10	9	177	Price range: £18.00 through £45.00	See Pricing & Purchase →
1333	Vol. 51, No. 1, 4-5, 7-8, 10	6	118	Price range: £17.50 through £44.00	See Pricing & Purchase →
1334	Vol. 13, No. 27-35	9	141	Price range: £18.00 through £45.00	See Pricing & Purchase →
1335	Vol. 14, No. 36-46	11	179	Price range: £18.00 through £45.00	See Pricing & Purchase →
1336	Vol. 15, No. 47-57	11	174	Price range: £18.00 through £45.00	See Pricing & Purchase →
1337	Vol. 16, No. 58-69	12	220	Price range: £18.00 through £45.00	See Pricing & Purchase →
1338	Vol. 17, No. 70, 72, 74, 76-81, 83-84	11	256	Price range: £18.00 through £45.00	See Pricing & Purchase →
1339	Vol. 18, No. 85-86, 88-92, 94-101	16	337	Price range: £18.50 through £46.50	See Pricing & Purchase →
1340	Vol. 19, No. 104	1	24	Price range: £15.00 through £37.50	See Pricing & Purchase →
1341	Vol. 20, No. 105-108	4	53	Price range: £17.00 through £42.50	See Pricing & Purchase →
1343	Vol. 21, No. 1-11	11	215	Price range: £18.00 through £45.00	See Pricing & Purchase →
1344	Vol. 21, No. 12; Vol. 22, No. 1-17	18	362	Price range: £18.50 through £46.50	See Pricing & Purchase →
1345	Vol. 23, No. 1-18	18	362	Price range: £18.50 through £46.50	See Pricing & Purchase →
1346	Vol. 24, No. 1-18, 20	19	388	Price range: £20.00 through £50.00	See Pricing & Purchase →
1347	Vol. 25, No. 1-6; 8-21	20	411	Price range: £19.50 through £51.50	See Pricing & Purchase →
1348	Vol. 26, No. 1-19	19	386	Price range: £19.50 through £49.00	See Pricing & Purchase →
1349	Vol. 27, No. 1-11; 14-17	15	297	Price range: £18.50 through £46.50	See Pricing & Purchase →
1350	Vol. 28, No. 18-21, 24-25, 29-30	8	175	Price range: £17.50 through £44.00	See Pricing & Purchase →
1351	Vol. 29, No. 34, 48-49	3	56	Price range: £16.50 through £41.50	See Pricing & Purchase →
1352	Vol. 30, No. 50-63	14	325	Price range: £18.50 through £46.50	See Pricing & Purchase →
1353	Vol. 31, No. 64-66, 68-75	11	260	Price range: £18.00 through £45.00	See Pricing & Purchase →
1354	Vol. 32, No. 76-77, 79-80	4	107	Price range: £17.00 through £42.50	See Pricing & Purchase →
1314	Vol. 32, No. 81, 83	2	68	Price range: £16.00 through £40.00	See Pricing & Purchase →
1315	Vol. 33, No. 1-8, 10	9	309	Price range: £18.00 through £45.00	See Pricing & Purchase →
1316	Vol. 34, No. 1-10	10	382	Price range: £18.50 through £46.50	See Pricing & Purchase →
1317	Vol. 35, No. 1-3, 5, 7-11	9	373	Price range: £18.50 through £46.50	See Pricing & Purchase →
1318	Vol. 36, No. 2-8, 10-11	9	315	Price range: £18.00 through £45.00	See Pricing & Purchase →
1319	Vol. 37, No. 1, 3-11	10	353	Price range: £18.00 through £45.00	See Pricing & Purchase →
1320	Vol. 38, No. 2, 4, 6-7, 9, 10	6	203	Price range: £17.50 through £44.00	See Pricing & Purchase →
1322	Vol. 40, No. 1, 4-8, 10-12	9	181	Price range: £18.00 through £45.00	See Pricing & Purchase →
1325	Vol. 43, No. 1-12	12	240	Price range: £18.00 through £45.00	See Pricing & Purchase →

Established by ʻAbd al-Muḥammad Īrānī (Muʼaddib al-Sulṭān) during the late Qajar period, *Chihrahʹnamā* stands as one of the most influential Persian-language political and social periodicals. Initially launched in Alexandria before relocating to Cairo, the illustrated newspaper circulated over 56 years across four distinct periods, culminating in the mid-Pahlavi era under the management of his son, Manūchihr Muʼaddabzādah. During its height, particularly surrounding the Constitutional Revolution and the minor tyranny era, the publication vehemently criticised the Qajar government and championed liberal ideals, filling a crucial void left by state-controlled domestic press. As the initial constitutional fervour subsided, *Chihrahʹnamā* adopted a more moderate stance, shifting its focus towards international reporting and chronicling Iranian affairs for the diaspora in Egypt. This enduring journal remains a vital primary source for understanding Iran’s modern political awakening.

روزنامه چهره‌نما، قدیم‌ترین نشریه فارسی‌زبان سیاسی و اجتماعی و یکی از نشریات مؤثر در افکار و عقاید ایرانیان که ابتدا در اسکندریه و سپس در قاهره، از اواخر دوره قاجار تا اواسط حکومت پهلوی دوم، منتشر می‌شد. مؤسس و مدیر چهره‌نما، عبدالمحمد ایرانی ملقب به مؤدب‌السلطان، تاجر و نویسنده اصفهانی، بود که به نمایندگی از شرکتِ اسلامیه، که به ابتکار و با حمایت علمای اصفهان برای مقابله بانفوذ اقتصادیِ انگلیس تأسیس شده بود، از اصفهان به باکو رفت و از آنجا به مصر مهاجرت کرد. چهره‌نما در شماره نخست، خود را «روزنامه مصور و آزاد و بدون‌القاب» معرفی کرد، در آغاز ماهی دوبار منتشر می‌شد. این نشریه طی ۵۶ سال فعالیت، در چهار دوره انتشار یافت. دوره نخست در اسکندریه بود که پس از حدود یک سال‌ونیم (۱۸ ماه تا اول جمادی‌الثانی ۱۳۲۳)، براثر آتش‌سوزی در محل چاپ نشریه، به قاهره انتقال یافت.

روزنامه مصور چهره‌نما در قاهره مصر به مدیری «حاج میرزا عبدالمحمد» و پس از فوت نامبرده به مدیری فرزندش مودب‌زاده ایرانی تاسیس و در سال ۱۳۲۳ قمری منتشر شده است. اولین شماره منتشره در قاهره در تاریخ ۱۰ رمضان ۱۳۲۳ قمری مطابق ۷ اکتبر ۱۹۰۵ میلادی است. و این شماره مطابق سال دوم، شماره ۳ (شماره مسلسل ۲۷) روزنامه است. شماره مذکور در ۱۶ صفحه به قطع خشتی و با چاپ سربی طبع شده و به وضع سابق انتشار یافته است. یکی از مهم‌ترین مقالات چهره‌نما در این دوره، مقاله انتقادآمیز از امین‌السلطان، پس از خلع وی از مقام صدراعظمی مظفرالدین‌شاه، در سال ۱۳۲۴ قمری (سال ۲، شماره ۱۵ص ۱۰-۹) بود.

مؤدب‌السلطان پس از انتشار شماره ۵۴ از سال سوم (۱۰ شوال ۱۳۲۴)، به سفری پانزده ماهه به چند کشور، از جمله ایران، رفت که در آن دوره، به دلیل آنکه چهره‌نما را او به تنهایی منتشر می‌کرد، به چاپ نرسید. او پس از بازگشت، بار دیگر چهره‌نما را منتشر کرد، (سال پنجم، شماره ۵۵، ۱۰ شوال ۱۳۲۴) و بدین‌ترتیب دوره سوم آن آغاز شد که تا زمان مرگ وی ادامه یافت. در این دوره که با دوره استبداد صغیر (۱۳۲۷-۱۳۲۶) مصادف بود، در چهره‌نما حقایق آزادانه نوشته و از آزادی‌خواهان ستایش می‌شد.

چهره‌نما علاوه بر انتقاد شدید از مستبدان، به اساس حکومت قاجار نیز حمله کرد و آن را «برخلاف اسلامیت و منافی انسانیت» دانست و سلطه حکومت را «نامشروع» خواند. به‌تدریج، با دورشدن از شور و شوق اولیه مشروطه‌خواهی، از تعداد مقاله‌های انتقادی چهره‌نما نیز کاسته شد و نشریه بیشتر به درج مهم‌ترین وقایع روز جهان اختصاص یافت. این موضوع به‌ویژه در دوره پهلوی اول نمود بارزی داشت، چنان‌ که محیط طباطبائی درباره آن نوشته‌است. نشریه‌ای متوسط بود که همواره مطابق با اوضاع و احوال زمان می‌نوشت.

دوره چهارم نشریه پس از مرگ مؤدب‌السلطان و با مدیریت پسرش، منوچهر مؤدب‌زاده، آغاز شد که تا پایان حیات نشریه در ۱۳۳۵شمسی ادامه داشت. در این سالها در چهره‌نما گزارشهایی از اوضاع ایران برای آگاهی ایرانیان مقیم مصر درج می‌شد. اخبار و مقالات چهره‌نما، به‌ویژه در دوره‌های اول و دوم انتشار، آیینه‌ای از رخدادهای مهم ایران نزد گروهی از روشنفکران و مخالفان سیاسی دوره قاجار و پس از آن است.

به‌طور کلی، چهره‌نما و نشریات مشابه آن، در نبودِ روزنامه ملی در داخل کشور و کهنگی خبرهای روزنامه‌های دولتی، عامل مهمی در بسط گرایشهای آزادی‌خواهانه در ایرانِ مقارن نهضت مشروطه بودند.